Oudejaars Vesper

Preek

Boem! Knal, Boem!

Zo klinkt het ergens om ons heen, zo nu en dan!
Het is een demonstratie van het huidige tijdsgevoel.
Het moet knallen en knappen, anders deugt het niet.
Crisisgevoel moet er door versterkt worden anders werkt het niet.
Terrorisme onder het pallet van geluiden:
Boem! Knal, Boem!
Je bent jong en je wilt wat,
je wordt ouder en je moet wat!
En de media zoeken ijverig het slechte nieuws.
Vergroten nauwgezet de Wilderse twitters uit,
dat heet hun dagelijks werk,
maar voor mensen die zich daarop oriënteren
is het ook wel slecht:
zij raken ervan ontmoedigd en negatief gestemd,
bedienen zich van kankertermen,
raken verslaafd aan alles wat de geest maar foppen kan.

Het woord van Jesaja klinkt net andersom
en je moet het andersom willen horen en verstaan.
Het is werkelijk crisis.
Men is niet thuis, maar in ballingschap,
ver van huis en haard vandaan.
Mensen moeten dansen naar de pijpen van een vreemde heerser.
Mensen worden in onmogelijke situaties gebracht,
men kan zelfs God niet meer aanbidden zoals dat zou moeten.
Wie kan deze impasse keren?
Wie is God dat Hij er zelf iets tegen doet?
Mensen die zich in crisis of crisisgevoel bevinden,
zitten te wachten de figuur van een sterke leider,
een krachtdadig spreker,
iemand van niet rechts niet links maar recht door zee!

Welnu,
de profeet laat in deze crisis, die werkelijk crisis is,
een woord los
goed voor een nieuwe horizon,
maar niet door een nieuwe sterke leider te beloven,
die hadden de Joden met hun koningen wel genoeg gehad,
die waren juist medeplichtig aan de huidige misère.
Nee dus,
het woord dat de profeet loslaat,
presenteert precies het tegendeel:
de dienaar, de knecht, de uitvoerder de representator
van al datgene wat God voor zijn volk in petto heeft.
Iemand die door tegendraadse krachten van Gods eigen geest
de orde van deze wereld positief beïnvloedt,
iemand die machtige mensen zover krijgt
hun macht ten goede aan te wenden,
de ballingen vrij te laten en het recht te handhaven
overal, zo wijd de wereld strekt en zijn invloed reikt.
Wis en waarachtig,
God komt van verre, in welke mens, welke dienaar, welke knecht dan ook
naar ons toe en zit ons ermee op de huid!

Laat je niet neppen door de angsten van anderen,
in hun gebrek aan eigen standpunt en overtuiging.
Laat je niet bedwelmen door de rozegeur van de vooruitgang,
die je afleidt van wat werkelijk van waarde is om te leven.
Eten, drinken, kleding en woning, de naasten om je heen,
en de geloofsgemeenschap om je bij de levensles te houden.
Dat is simpelweg waar het om gaat.
Met ziekte kun je meestal nog wel leven,
maar zonder eten gaat niet, zonder drinken evenmin,
en zonder de geloofsgemeenschap trek je verder door het leven
zonder nadere bepaling van de richting.
Wonderbaarlijk, deze knecht, deze dienaar,
laat hem toe, ook hier en nu,
als de spiegel van wat is geweest in het jaar dat achter ons ligt,
en als de belofte op welke wij vertrouwen.

---